1primum quidem sermonem feci de omnibus o Theophile quae coepit Iesus facere et docere2usque in diem qua praecipiens apostolis per Spiritum Sanctum quos elegit adsumptus est3quibus et praebuit se ipsum vivum post passionem suam in multis argumentis per dies quadraginta apparens eis et loquens de regno Dei4et convescens praecepit eis ab Hierosolymis ne discederent sed expectarent promissionem Patris quam audistis per os meum5quia Iohannes quidem baptizavit aqua vos autem baptizabimini Spiritu Sancto non post multos hos dies6igitur qui convenerant interrogabant eum dicentes Domine si in tempore hoc restitues regnum Israhel7dixit autem eis non est vestrum nosse tempora vel momenta quae Pater posuit in sua potestate8sed accipietis virtutem supervenientis Spiritus Sancti in vos et eritis mihi testes in Hierusalem et in omni Iudaea et Samaria et usque ad ultimum terrae9et cum haec dixisset videntibus illis elevatus est et nubes suscepit eum ab oculis eorum10cumque intuerentur in caelum eunte illo ecce duo viri adstiterunt iuxta illos in vestibus albis11qui et dixerunt viri galilaei quid statis aspicientes in caelum hic Iesus qui adsumptus est a vobis in caelum sic veniet quemadmodum vidistis eum euntem in caelum12tunc reversi sunt Hierosolymam a monte qui vocatur Oliveti qui est iuxta Hierusalem sabbati habens iter13et cum introissent in cenaculum ascenderunt ubi manebant Petrus et Iohannes Iacobus et Andreas Philippus et Thomas Bartholomeus et Mattheus Iacobus Alphei et Simon Zelotes et Iudas Iacobi14hii omnes erant perseverantes unianimiter in oratione cum mulieribus et Maria matre Iesu et fratribus eius15et in diebus illis exsurgens Petrus in medio fratrum dixit erat autem turba nominum simul fere centum viginti16viri fratres oportet impleri scripturam quam praedixit Spiritus Sanctus per os David de Iuda qui fuit dux eorum qui conprehenderunt Iesum17quia connumeratus erat in nobis et sortitus est sortem ministerii huius18et hic quidem possedit agrum de mercede iniquitatis et suspensus crepuit medius et diffusa sunt omnia viscera eius19et notum factum est omnibus habitantibus Hierusalem ita ut appellaretur ager ille lingua eorum Acheldemach hoc est ager Sanguinis20scriptum est enim in libro Psalmorum fiat commoratio eius deserta et non sit qui inhabitet in ea et episcopatum eius accipiat alius21oportet ergo ex his viris qui nobiscum congregati sunt in omni tempore quo intravit et exivit inter nos Dominus Iesus22incipiens a baptismate Iohannis usque in diem qua adsumptus est a nobis testem resurrectionis eius nobiscum fieri unum ex istis23et statuerunt duos Ioseph qui vocabatur Barsabban qui cognominatus est Iustus et Matthiam24et orantes dixerunt tu Domine qui corda nosti omnium ostende quem elegeris ex his duobus unum25accipere locum ministerii huius et apostolatus de quo praevaricatus est Iudas ut abiret in locum suum26et dederunt sortes eis et cecidit sors super Matthiam et adnumeratus est cum undecim apostolis
1et cum conplerentur dies pentecostes erant omnes pariter in eodem loco2et factus est repente de caelo sonus tamquam advenientis spiritus vehementis et replevit totam domum ubi erant sedentes3et apparuerunt illis dispertitae linguae tamquam ignis seditque supra singulos eorum4et repleti sunt omnes Spiritu Sancto et coeperunt loqui aliis linguis prout Spiritus Sanctus dabat eloqui illis5erant autem in Hierusalem habitantes Iudaei viri religiosi ex omni natione quae sub caelo sunt6facta autem hac voce convenit multitudo et mente confusa est quoniam audiebat unusquisque lingua sua illos loquentes7stupebant autem omnes et mirabantur dicentes nonne omnes ecce isti qui loquuntur Galilaei sunt8et quomodo nos audivimus unusquisque lingua nostra in qua nati sumus9Parthi et Medi et Elamitae et qui habitant Mesopotamiam et Iudaeam et Cappadociam Pontum et Asiam10Frygiam et Pamphiliam Aegyptum et partes Lybiae quae est circa Cyrenen et advenae romani Iudaei quoque et proselyti11Cretes et Arabes audivimus loquentes eos nostris linguis magnalia Dei12stupebant autem omnes et mirabantur ad invicem dicentes quidnam hoc vult esse13alii autem inridentes dicebant quia musto pleni sunt isti14stans autem Petrus cum undecim levavit vocem suam et locutus est eis viri iudaei et qui habitatis Hierusalem universi hoc vobis notum sit et auribus percipite verba mea15non enim sicut vos aestimatis hii ebrii sunt cum sit hora diei tertia16sed hoc est quod dictum est per prophetam Iohel17et erit in novissimis diebus dicit Dominus effundam de Spiritu meo super omnem carnem et prophetabunt filii vestri et filiae vestrae et iuvenes vestri visiones videbunt et seniores vestri somnia somniabunt18et quidem super servos meos et super ancillas meas in diebus illis effundam de Spiritu meo et prophetabunt19et dabo prodigia in caelo sursum et signa in terra deorsum sanguinem et ignem et vaporem fumi20sol convertetur in tenebras et luna in sanguinem antequam veniat dies Domini magnus et manifestus21et erit omnis quicumque invocaverit nomen Domini salvus erit22viri israhelitae audite verba haec Iesum Nazarenum virum adprobatum a Deo in vobis virtutibus et prodigiis et signis quae fecit per illum Deus in medio vestri sicut vos scitis23hunc definito consilio et praescientia Dei traditum per manus iniquorum adfigentes interemistis24quem Deus suscitavit solutis doloribus inferni iuxta quod inpossibile erat teneri illum ab eo25David enim dicit in eum providebam Dominum coram me semper quoniam a dextris meis est ne commovear26propter hoc laetatum est cor meum et exultavit lingua mea insuper et caro mea requiescet in spe27quoniam non derelinques animam meam in inferno neque dabis Sanctum tuum videre corruptionem28notas fecisti mihi vias vitae replebis me iucunditate cum facie tua29viri fratres liceat audenter dicere ad vos de patriarcha David quoniam et defunctus est et sepultus est et sepulchrum eius est apud nos usque in hodiernum diem30propheta igitur cum esset et sciret quia iureiurando iurasset illi Deus de fructu lumbi eius sedere super sedem eius31providens locutus est de resurrectione Christi quia neque derelictus est in inferno neque caro eius vidit corruptionem32hunc Iesum resuscitavit Deus cui omnes nos testes sumus33dextera igitur Dei exaltatus et promissione Spiritus Sancti accepta a Patre effudit hunc quem vos videtis et audistis34non enim David ascendit in caelos dicit autem ipse dixit Dominus Domino meo sede a dextris meis35donec ponam inimicos tuos scabillum pedum tuorum36certissime ergo sciat omnis domus Israhel quia et Dominum eum et Christum Deus fecit hunc Iesum quem vos crucifixistis37his auditis conpuncti sunt corde et dixerunt ad Petrum et ad reliquos apostolos quid faciemus viri fratres38Petrus vero ad illos paenitentiam inquit agite et baptizetur unusquisque vestrum in nomine Iesu Christi in remissionem peccatorum vestrorum et accipietis donum Sancti Spiritus39vobis enim est repromissio et filiis vestris et omnibus qui longe sunt quoscumque advocaverit Dominus Deus noster40aliis etiam verbis pluribus testificatus est et exhortabatur eos dicens salvamini a generatione ista prava41qui ergo receperunt sermonem eius baptizati sunt et adpositae sunt in illa die animae circiter tria milia42erant autem perseverantes in doctrina apostolorum et communicatione fractionis panis et orationibus43fiebat autem omni animae timor multa quoque prodigia et signa per apostolos fiebant in Hierusalem et metus erat magnus in universis44omnes etiam qui credebant erant pariter et habebant omnia communia45possessiones et substantias vendebant et dividebant illa omnibus prout cuique opus erat46cotidie quoque perdurantes unianimiter in templo et frangentes circa domos panem sumebant cibum cum exultatione et simplicitate cordis47conlaudantes Deum et habentes gratiam ad omnem plebem Dominus autem augebat qui salvi fierent cotidie in id ipsum