1responsio mollis frangit iram sermo durus suscitat furorem2lingua sapientium ornat scientiam os fatuorum ebullit stultitiam3in omni loco oculi Domini contemplantur malos et bonos4lingua placabilis lignum vitae quae inmoderata est conteret spiritum5stultus inridet disciplinam patris sui qui autem custodit increpationes astutior fiet6domus iusti plurima fortitudo et in fructibus impii conturbatur7labia sapientium disseminabunt scientiam cor stultorum dissimile erit8victimae impiorum abominabiles Domino vota iustorum placabilia9abominatio est Domino via impii qui sequitur iustitiam diligetur ab eo10doctrina mala deserenti viam qui increpationes odit morietur11infernus et perditio coram Domino quanto magis corda filiorum hominum12non amat pestilens eum qui se corripit nec ad sapientes graditur13cor gaudens exhilarat faciem in maerore animi deicitur spiritus14cor sapientis quaerit doctrinam et os stultorum pascetur inperitia15omnes dies pauperis mali secura mens quasi iuge convivium16melius est parum cum timore Domini quam thesauri magni et insatiabiles17melius est vocare ad holera cum caritate quam ad vitulum saginatum cum odio18vir iracundus provocat rixas qui patiens est mitigat suscitatas19iter pigrorum quasi sepes spinarum via iustorum absque offendiculo20filius sapiens laetificat patrem et stultus homo despicit matrem suam21stultitia gaudium stulto et vir prudens dirigit gressus22dissipantur cogitationes ubi non est consilium ubi vero plures sunt consiliarii confirmantur23laetatur homo in sententia oris sui et sermo oportunus est optimus24semita vitae super eruditum ut declinet de inferno novissimo25domum superborum demolietur Dominus et firmos facit terminos viduae26abominatio Domini cogitationes malae et purus sermo pulcherrimus27conturbat domum suam qui sectatur avaritiam qui autem odit munera vivet28mens iusti meditatur oboedientiam os impiorum redundat malis29longe est Dominus ab impiis et orationes iustorum exaudiet30lux oculorum laetificat animam fama bona inpinguat ossa31auris quae audit increpationes vitae in medio sapientium commorabitur32qui abicit disciplinam despicit animam suam qui adquiescit increpationibus possessor est cordis33timor Domini disciplina sapientiae et gloriam praecedit humilitas

1hominis est animum praeparare et Dei gubernare linguam2omnes viae hominum patent oculis eius spirituum ponderator est Dominus3revela Domino opera tua et dirigentur cogitationes tuae4universa propter semet ipsum operatus est Dominus impium quoque ad diem malum5abominatio Domini omnis arrogans etiam si manus ad manum fuerit non erit innocens6misericordia et veritate redimitur iniquitas et in timore Domini declinatur a malo7cum placuerint Domino viae hominis inimicos quoque eius convertet ad pacem8melius est parum cum iustitia quam multi fructus cum iniquitate9cor hominis disponet viam suam sed Domini est dirigere gressus eius10divinatio in labiis regis in iudicio non errabit os eius11pondus et statera iudicia Domini sunt et opera eius omnes lapides sacculi12abominabiles regi qui agunt impie quoniam iustitia firmatur solium13voluntas regum labia iusta qui recta loquitur diligetur14indignatio regis nuntii mortis et vir sapiens placabit eam15in hilaritate vultus regis vita et clementia eius quasi imber serotinus16posside sapientiam quia auro melior est et adquire prudentiam quia pretiosior est argento17semita iustorum declinat mala custos animae suae servat viam suam18contritionem praecedit superbia et ante ruinam exaltatur spiritus19melius est humiliari cum mitibus quam dividere spolia cum superbis20eruditus in verbo repperiet bona et qui in Domino sperat beatus est21qui sapiens corde est appellabitur prudens et qui dulcis eloquio maiora percipiet22fons vitae eruditio possidentis doctrina stultorum fatuitas23cor sapientis erudiet os eius et labiis illius addet gratiam24favus mellis verba conposita dulcedo animae et sanitas ossuum25est via quae videtur homini recta et novissimum eius ducit ad mortem26anima laborantis laborat sibi quia conpulit eum os suum27vir impius fodit malum et in labiis eius ignis ardescit28homo perversus suscitat lites et verbosus separat principes29vir iniquus lactat amicum suum et ducit eum per viam non bonam30qui adtonitis oculis cogitat prava mordens labia sua perficit malum31corona dignitatis senectus in viis iustitiae repperietur32melior est patiens viro forte et qui dominatur animo suo expugnatore urbium33sortes mittuntur in sinu sed a Domino temperantur

1melior est buccella sicca cum gaudio quam domus plena victimis cum iurgio2servus sapiens dominabitur filiis stultis et inter fratres hereditatem dividet3sicut igne probatur argentum et aurum camino ita corda probat Dominus4malus oboedit linguae iniquae et fallax obtemperat labiis mendacibus5qui despicit pauperem exprobrat factori eius et qui in ruina laetatur alterius non erit inpunitus6corona senum filii filiorum et gloria filiorum patres sui7non decent stultum verba conposita nec principem labium mentiens8gemma gratissima expectatio praestolantis quocumque se verterit prudenter intellegit9qui celat delictum quaerit amicitias qui altero sermone repetit separat foederatos10plus proficit correptio apud prudentem quam centum plagae apud stultum11semper iurgia quaerit malus angelus autem crudelis mittetur contra eum12expedit magis ursae occurrere raptis fetibus quam fatuo confidenti sibi in stultitia sua13qui reddit mala pro bonis non recedet malum de domo eius14qui dimittit aquam caput est iurgiorum et antequam patiatur contumeliam iudicium deserit15et qui iustificat impium et qui condemnat iustum abominabilis est uterque apud Dominum16quid prodest habere divitias stultum cum sapientiam emere non possit17omni tempore diligit qui amicus est et frater in angustiis conprobatur18homo stultus plaudet manibus cum spoponderit pro amico suo19qui meditatur discordiam diligit rixas et qui exaltat ostium quaerit ruinam20qui perversi cordis est non inveniet bonum et qui vertit linguam incidet in malum21natus est stultus in ignominiam suam sed nec pater in fatuo laetabitur22animus gaudens aetatem floridam facit spiritus tristis exsiccat ossa23munera de sinu impius accipit ut pervertat semitas iudicii24in facie prudentis lucet sapientia oculi stultorum in finibus terrae25ira patris filius stultus et dolor matris quae genuit eum26non est bonum damnum inferre iusto nec percutere principem qui recta iudicat27qui moderatur sermones suos doctus et prudens est et pretiosi spiritus vir eruditus28stultus quoque si tacuerit sapiens putabitur et si conpresserit labia sua intellegens

1occasiones quaerit qui vult recedere ab amico omni tempore erit exprobrabilis2non recipit stultus verba prudentiae nisi ea dixeris quae versantur in corde eius3impius cum in profundum venerit peccatorum contemnit sed sequitur eum ignominia et obprobrium4aqua profunda verba ex ore viri et torrens redundans fons sapientiae5accipere personam impii non est bonum ut declines a veritate iudicii6labia stulti inmiscunt se rixis et os eius iurgia provocat7os stulti contritio eius et labia illius ruina animae eius8verba bilinguis quasi simplicia et ipsa perveniunt usque ad interiora ventris9qui mollis et dissolutus est in opere suo frater est sua opera dissipantis10turris fortissima nomen Domini ad ipsum currit iustus et exaltabitur11substantia divitis urbs roboris eius et quasi murus validus circumdans eum12antequam conteratur exaltatur cor hominis et antequam glorificetur humiliatur13qui prius respondit quam audiat stultum se esse demonstrat et confusione dignum14spiritus viri sustentat inbecillitatem suam spiritum vero ad irascendum facilem quis poterit sustinere15cor prudens possidebit scientiam et auris sapientium quaerit doctrinam16donum hominis dilatat viam eius et ante principes spatium ei facit17iustus prior est accusator sui venit amicus eius et investigavit eum18contradictiones conprimit sors et inter potentes quoque diiudicat19frater qui adiuvatur a fratre quasi civitas firma et iudicia quasi vectes urbium20de fructu oris viri replebitur venter eius et genimina labiorum illius saturabunt eum21mors et vita in manu linguae qui diligunt eam comedent fructus eius22qui invenit mulierem invenit bonum et hauriet iucunditatem a Domino23cum obsecrationibus loquetur pauper et dives effabitur rigide24vir amicalis ad societatem magis amicus erit quam frater